کتاب مبانی و اصول سبزی کاری

نوع فایل
PDF
حجم فایل
5.4 مگابایت
محتوا
103 صفحه
تاریخ انتشار
۲۳ آبان ۱۳۹۷
دسته بندی
تعداد بازدید
342 بازدید
۴,۰۰۰ تومان
افزودن به سبد خرید
  خرید این محصول

مقدمه ای بر سبزی کاری

رشد بی رویه جمعت باعث شده تا علیرغم تحول و توسعه کشاورزی و پیشرفت فن آوری و علم، انسان های بی شماری در حال حاضر به خاطر گرسنگی و محرومیت، در معرض نابودی و خطر مرگ قرار گیرند. رفع این معضل همچنان در گرو کشاورزی پیشرفته و مدرن است. زیرا تنها گیاهان هستند که می توانند با کمک نور، انرژی خورشید، دی اکسید کربن موجود در هوا و جذب مواد مغذی و آب از طریق ریشه، تمام مواد غذایی مورد نیاز بشر را تهیه کنند.

در میان شاخه های کشاورزی، تولید سبزی ها به خاطر دارا بودن بسیاری از مواد ضروری بدن از جایگاه خاصی برخوردار است. سبزی ها دارای مواد مغذی، ویتامین ها، آمینو اسیدهای ضروری، کربوهیدراتها و پروتئین هستند و وجود آنها در سبد غذایی خانواده ضرورت دارد. یک شخص بالغ روزانه نیازمند ۳۰۰ گرم سبزی شامل ۱۲۵ گرم سبزی برگی، ۱۰۰ گرم سبزی ریشه ای و ۷۵ گرم از سایر سبزیها می باشد. لیکن غالب مردم کمتر از این مقدار مصرف می کنند. در سالهای اخیر افزایش سطح آگاهی ها و اطلاعات عمومی، افزایش مصرف سرانه سبزی و میوه را به دنبال داشته است.

در شرایط فعلی کشور، که بخش اعظم جامعه را قشر جوان در بر می گیرد و مشکل بیکاری بیداد می کند، همه اقشار به خصوص جوانان تحصیل کرده در بخش کشاورزی می توانند به کشت سبزی به عنوان یک ماده غذایی غیر قابل جایگزین در غذای خانوار توجه کرده و در این مسیر گام بردارند. نه تنها کشت تجارتی سبزی، بلکه کشت سبزی به صورت خانگی سبب صرفه جویی در هزینه ها، بهبود وضع تغذیه و بی نیازی از مصرف سبزی های آلوده (به سموم آفت کش و حشره کش و فاضلاب و…) می شود.

در میان انواع محصولات کشاورزی، تولید سبزی به دلایل زیر ارجحیت دارد:

۱- دوره رشد سبزیها کم و سریع به مرحله بهره برداری می رسند. بنابراین زمان برگشت سرمایه کم و سرمایه گذاری در این زمینه مقرون به صرفه است.

۲- به دلیل کوتاه بودن دوره رشد سبزی، امکان تغییر رشته کاری از سبزی به سبزی دیگر و یا حتی کلا تغییر نوع محصول (باغی، زراعی، …) وجود دارد.

۳- سبزی یک ماده غیر قابل جایگزین در سبد غذایی خانوار محسوب می شود و به علت نیاز عامه مردم، مشکل پیدا کردن بازار فروش وجود ندارد.

عوامل، نیازها و احتیاجات برای سبزی کاری

احتیاجات اقلیمی : اقلیم به آب و هوای غالب منطقه اطلاق می گردد. در میان عوامل اقلیمی درجه حرارت مهمترین عامل در تعیین مناطق کشت سبزی هاست. سبزی های گوناگون احتیاجات حرارتی مختلفی دارند. بعضی مانند بادمجان، گوجه و خیار سبز در درجه حرارت بالا بهترین نتیجه را می دهند و بعضی مانند کاهو، کرفس، کلم، نخود فرنگی، تربچه، شلغم و چغندر برای رسیدن به نتیجه مطلوب نیازمند درجه حرارت های پائین هستند. در هر صورت باید توجه داشت که وقتی گیاه بهترین رشد را دارد لزوما در بهترین شرایط از نظر درجه حرارت نیست. زیرا در درجه حرارت های پائین تقسیم سلولی کاهش یافته و رشد به کندی صورت می گیرد. در عوض قندها بیشتر ذخیره می شوند. گیاه کمتر خشبی (چوبی) شده و عطر و طعم بهتری دارد. در حالی که در درجه حرارت های بالا، گیاه بیشتر رشد می کند و کمتر به ذخیره قندها می پردازد و در این حالت عطر و طعم ضعیفی دارد.

رطوبت به عنوان یکی دیگر از فاکتورهای اقلیم در رشد بعضی محصولات دخالت دارد. محصولاتی که نسبت به تغییرات این دو فاکتور (درجه حرارت و رطوبت) حساس هستند سطح زیر کشت محدودتری را نسبت به سایر محصولات به خود اختصاص داده اند.

احتیاجات خاک : بعد از احتیاجات اقلیمی، خاک عامل مهمی در کشت سبزی به حساب می آید. از آنجا که گیاهان مختلف در خاک های مختلفی رشد می کنند، با توجه به نوع محصول باید خاک مناسب آن را تهیه نمود. به طور کلی بافت خاک همان ریز و درشتی ذرات خاک است که بسته به درصد اجزای تشکیل دهنده خاک (رس، سیلت، لوم) تعیین می شود. خاکها از نظر بافت به سه دسته تقسیم می شوند:

۱- خاک سبک : این گونه خاکها بافت درشتی دارند، اکثرا شنی هستند. ظرفیت نگهداری آب در آنها کم است. مدت زمان کمی آب را در خود نگه می دارند. آبشویی زیاد، مواد غذایی را از دسترس خارج می کند. در عوض از زهکشی و تهویه مناسبی برخوردارند. از این گونه خاکها برای ریشه دار کردن قلمه ها، کشت گیاهان حساس به زهکشی در تهویه و کشت گیاهانی که ساقه گوشتی دارند استفاده می شود.

۲- خاک سنگین : این گونه خاکها دانه ریز بوده و رسی هستند. ظرفیت نگهداری آب بالایی داشته و مشکل عمده آنها علاوه بر تهویه و زهکشی نامناسب این است که آب هنگام تبخیر از سطح خاک، نمکها را به سطح خاک می آورد و موجبات خشکی گیاه را فراهم می کند. اکثر گیاهان در این گونه خاکها به کندی رشد می کنند (به استثناء بعضی گیاهان که خاکهای رسی را دوست دارند).

٣- خاک با بافت متوسط : انواع خاکهای لومی شنی و لومی رسی که بافت آنها متشکل از دانه های ریز و درشت توأم با یکدیگر است، در این گروه جای می گیرند. این گونه خاکها از نظر تهویه، زهکشی، نگهداری آب، خارج شدن مواد غذایی از دسترس و… در حد متوسط قرار دارند و برای پرورش اکثر گیاهان از جمله سبزی ها مناسبند.

بنابراین به طور خلاصه می توان گفت خاک مناسب برای سبزی کاری خاکی است لومی شنی که به خوبی تغذیه شده باشد. همچنین سایر خاک های دارای بافت متوسط و قوی از نظر مواد غذایی از قبیل خاک های آلی پوسیده هم برای این منظور مناسبند. به هر جهت خاک مورد استفاده علاوه بر دارا بودن مقادیر کافی از مواد و عناصر غذایی بایستی دارای زهکشی و تهویه مناسب باشد. بهترین pH برای رشد سبزی ۶ – ۶.۵ است ولی سبزی ها در خاکهای با pH بین ۷.۵ تا ۸ هم رشد می کنند.

نیازهای کودی سبزی ها : سبزی های مختلف به مقادیر متفاوتی از عناصر و مواد غذایی (کم مصرف و پر مصرف) نیازمندند. در این زمینه ذکر چند قاعده ی کلی به روشن شدن مطلب کمک می کند:

١- سبزی های برگی یا سبزی هایی که برگ آنها به مصرف تغذیه می رسد کود ازته بیشتری نیاز دارند. به همین جهت استعمال کود شیمیایی و یا کود طبیعی حاوی ازت در این مزارع از اهیمت خاصی برخوردار است. در این مورد استثناء هایی هم وجود دارد به طوری که مصرف فراوان کودهای ازته در مزارع کاهو و کلم، باعث باز شدن برگها از یکدیگر می شود.

۲- هر چند ازت در رشد سبزی هایی که ریشه قطور یا غده ای دارند اهمیت فراوانی دارد، ولی باید متذکر شد مصرف کودهای پتاسه و فسفاته در رشد این سبزی ها و رسیدن به محصول ایده آل ضروری است.

۳- برای بازدهی و میوه دهی سبزی های میوه و دانه دار از قبیل لوبیا، خیار سبز، کدو و … بایستی اقدام به تأمین مواد پتاسه در درجه اول و مواد فسفره در درجه دوم کرد و از مصرف زیاد کودهای ازته پرهیز نمود. چرا که کودهای از ته رشد رویشی چنین گیاهانی را زیاد کرده و بازدهی آنها را کم می کنند. از طرفی مصرف کود ازته تا موقعی که این گونه سبزیها به گل بنشینند و جهت جلوگیری از توقف رشد ضروری است.

۴- سبزی هایی که به خانواده بقولات تعلق دارند قادرند به وسیله رشد خود با نوعی باکتری همزیستی برقرار کنند. باکتری مزبور داخل ریشه گیاه شده و از شیره پسرورده گیاه استفاده می کند. در عوض ازت هوا را گرفته و آن را به صورت قابل استفاده برای گیاه در می آورد. با توجه به مطالب گفته شده، مصرف کودهای ازته برای این گونه سبزی ها بایستی با ملاحظه و دقت صورت گیرد. زیرا ازت اضافی، باعث افزایش رشد رویشی و کاهش بازدهی می شود.

احتیاجات حمل و نقل : به منظور به حداقل رسانیدن هزینه ها و کاهش صدمات ناشی از حمل و نقل به سبزی ها و میوه ها بهتر است حتی المقدور مناطق کشت به بازار نزدیک باشند. ولی عمدتا مناطق دور دست به دلیل دارا بودن شرایط مناسب اقلیم و خاک حائز اهمیت هستند. در این گونه موارد با ایجاد سرد خانه های تجاری و استفاده از ماشین های سردخانه دار می توان به تولید سبزی در مناطق دور از بازار پرداخت

سایر عوامل : در کشت سبزیها عوامل دیگری همچون استعداد زارع در کشت نیز دخیل است.

 

فهرست مطالب کتاب مبانی و اصول سبزی کاری :

کتاب مبانی و اصول سبزی کاری

کتاب مبانی و اصول سبزی کاری

کتاب مبانی و اصول سبزی کاری

کتاب مبانی و اصول سبزی کاری

مطالعه بیشتر

   راهنمای خرید:
  • لینک دانلود فایل بلافاصله بعد از پرداخت وجه به نمایش در خواهد آمد.
  • همچنین لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد به همین دلیل ایمیل خود را به دقت وارد نمایید.
  • ممکن است ایمیل ارسالی به پوشه اسپم یا Bulk ایمیل شما ارسال شده باشد.
  • در صورتی که به هر دلیلی موفق به دانلود فایل مورد نظر نشدید با ما تماس بگیرید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *